Aandoening, behandeling en onderzoek
Specialist in spreekkamer geeft patiënte een hand
Laatste informatie over het coronavirus

Gipsverband

U krijgt deze informatie omdat u arm of been in het gips zit. Hier kunt u lezen wat u hiermee wel en wat u beter niet kunt doen.

U heeft een gipsverband om uw arm of been gekregen. Bij een botbreuk zorgt het gipsverband ervoor dat de botten van uw arm of been in de goede stand blijven staan en kunnen genezen. Bij een beschadigd gewricht of bij beschadigde pezen zorgt het gipsverband ervoor dat uw arm of been rust krijgt.

Soorten gipsverband 

In Rijnstate maken we gebruik van een gipsspalk of een circulair gips. Voor de adviezen die voor u gelden is het ook van belang dat u weet of er bij u een gipsspalk of een totaal gipsverband (=circulair gips) is aangebracht. Degene die het gips aangebracht heeft, vertelt u dit.

Repositie 

Wanneer de breuk “gezet” is, spreken we over een repositie. Er kan in de eerste twee weken zwelling en veel pijn ontstaan. Neem hiervoor voldoende pijnstilling en neem de leefregels goed in acht.

Hoeveel weken gips? 

Dit is afhankelijk van de soort breuk. Uw gipsverbandmeester kan u hier gerichter antwoord op geven op de poli-afspraak.

Leefregels bij een gipsverband 

Algemene regels 

  • Het gipsverband mag niet nat worden. Zorg er daarom voor dat het gips droog blijft. Bij de apotheek zijn kunststof hoezen te koop, die u tijdens het baden en douchen over het gipsverband kunt trekken. U kunt ook een handdoek om het gips doen en daarover een plastic zak, maar plak dan de zak goed af met plakband.
  • Voor de pijn maakt u gebruik van paracetamol, vier maal daags twee tabletten van 500 mg, eventueel in combinatie met het advies wat u heeft gekregen van uw arts.
  • Het is af te raden om een fiets of motorvoertuig te besturen, wanneer uw arm of been in het gipsverband zit. Bedenk dat een autoverzekering alleen geldt als u de volledige beschikking heeft over al uw ledematen. Er zijn uitzonderingen, neem hiervoor contact op met uw verzekering.

Gipsverband om uw arm 

  • Houd de eerste week uw ingegipste arm omhoog. Dit is erg belangrijk! Hiermee voorkomt u dat zwelling toeneemten zorgt u ervoor dat de al bestaande zwelling afneemt. Uw ingegipste arm kan dikker worden door het vasthouden van vocht en doordat het bloed in uw arm niet optimaal terugstroomt.
  • Draag uw arm in een sling (stoffen band), in een mitella (draagdoek) of leg de arm op een kussen op uw schoot. Zorg ervoor dat de hand hoger is dan de elleboog (zie afbeelding). ’s Nachts kunt u de sling of mitella afdoen en uw arm eventueel op een kussen leggen.

Gipsverband om uw been 

  • Belast het gipsverband niet! Het gips kan breken. Het is belangrijk dat u niet op een gipsspalk steunt. Ook mag u er niet op staan of lopen zonder krukken te gebruiken. Bij een circulair gipsverband geeft de gipsmeester u uitleg over de belastbaarheid. Dit kan verschillen per patiënt.
  • In geval van letsel: houd de eerste week uw ingegipste been omhoog. Dit is erg belangrijk! Hiermee voorkomt u dat zwelling toeneemt en zorgt u ervoor dat de al bestaande zwelling afneemt. Uw ingegipste been kan dikker worden door het vasthouden van vocht en doordat uw bloed niet optimaal terugstroomt. Is uw been gezwollen of wilt u het been ondersteunen? Leg er dan een kussen onder (zie afbeelding). 

 

  • Het is belangrijk dat de voet hoger ligt dan de knie en de knie weer hoger dan de heup. ’ s Nachts kunt u een kussen onder uw matras leggen aan het voeteneind. Loop niet te veel (met uw krukken), omdat het been dan lang naar beneden hangt.

Wat u beslist niet mag doen 

  • Krab niet met iets scherps. Dit kan wondjes veroorzaken; dit kan gaan ontsteken. Gebruik eventueel wat mentholpoeder of een koude luchtstroom (bijvoorbeeld met een föhn).
  • Draag geen ringen. Uw vingers kunnen in het gips (licht) zwellen, waardoor ringen niet meer zijn te verwijderen. Dit kan stoornissen in de doorbloeding tot gevolg hebben.
  • Laat geen vreemde voorwerpen onder het gips komen.

Bewegingsoefeningen 

Het is van belang dat u oefeningen doet met de arm of been die in het gips zit. Met de juiste bewegingen houdt u de gewrichten soepel en stimuleert u de bloedcirculatie. Het is raadzaam de bewegingsoefeningen meerdere keren per dag te doen. (het advies is om de twee-drie uur)

Oefeningen bij een ingegipste arm 

Maak een krachtige vuist, tel tot drie en strek daarna uw vingers. Doe dit vijf keer achter elkaar; het advies is elk uur (zie afbeelding).

Strek en buig uw elleboog als deze niet in het gips zit .Doe dit vijf keer; het advies is om de twee-drie uur (zie afbeelding).

Draai rondjes met uw schouder. Doe dit vijf keer achter elkaar; het advies is om de twee-drie uur (zie afbeelding).

Oefeningen bij een ingegipst been 

Ga zitten of liggen en til uw been gestrekt op, tel tot drie en leg uw been weer neer. Doe dit vijf keer achter elkaar; het advies is om de twee-drie uur (zie afbeelding).

Ga staan en til uw been met gebogen knie op, tel tot drie en laat uw been weer zakken. Doe dit vijf keer achter elkaar; het advies is om de twee-drie uur (alleen bij onderbeengips).

Voorkomen van trombose bij een beengips  

De kuitspier stimuleert de bloedsomloop in de benen. Wanneer u gips om uw been heeft, is het niet mogelijk uw kuitspier actief te gebruiken. Hierdoor heeft u een verhoogde kans op trombose.

Trombose is het stollen van bloed in een vat op een plek waar dit normaal niet gebeurt. Omdat u uw been (of een deel ervan) niet kunt bewegen door het gips, staat er bloed in uw been stil. Door deze stilstand kan het bloed gaan stollen. De stolsels kunnen losraken en op een andere plek in uw bloedbaan vastlopen en een bloedvat afsluiten. Vaak is dit in de longen, dit heet een longembolie. Bij een longembolie hebben de longen moeite met het opnemen van zuurstof en kunt u erg benauwd worden. 

Sommige patiënten hebben bij een bovenbeen en/of onderbeengips een verhoogd risico op trombose. Die kans op trombose is groter als u een van deze risicofactoren heeft: 

  • U bent ouder dan 75 jaar.
  • U heeft (sterk) overgewicht (BMI hoger dan 30).
  • U heeft eerder trombose gehad.
  • In uw familie komt erfelijke trombofilie voor.
  • U heeft recent een beroerte (CVA) gehad.

Laat uw arts weten als u een van deze risicofactoren heeft. 

Bij een verhoogd risico schrijft de arts op de Spoedeisende Hulp zo nodig het medicijn Fraxiparine voor. Totdat het gips eraf mag, injecteert u Fraxiparine één keer per dag met een spuitje vlak onder uw huid. De verpleegkundige laat u zien hoe u dat het beste kunt doen.

De klachten van een trombose in het been kunnen ook lijken op gipsklachten. Heeft u klachten van het been, neem dan contact op met de polikliniek. Wij kijken dan waar deze klachten vandaan komen en verwijzen u eventueel verder. Heeft u klachten van de longen, neem dan contact op met uw huisarts. Het is belangrijk dat u dan vermeldt dat u een onderbeengips heeft.

Contact opnemen met ziekenhuis of huisarts 

Heeft u last van onderstaande klachten, neemt u zoveel mogelijk tijdens kantooruren contact op met de gipskamer.
Als arm of been hoog leggen niet meer helpt en uw gipsverband zodanig knelt dat u klachten krijgt aan uw vingers of tenen: 

  • Uw vingers of tenen hebben een sterke zwelling.
  • Uw vingers of tenen verkleuren. Door de bloeduitstorting kleuren uw vingers of tenen blauw, dit is niet per se verontrustend.
  • U een constant tintelend of gevoelloos gevoel heeft in vingers of tenen.
  • Een sterke toenemende pijn in de arm of het been.
  • U uw vingers of tenen niet of nauwelijks kunt bewegen.

Of als het gips: 

  • op een plaats blijft drukken;
  • te ruim wordt;
  • scheuren of breuken vertoont;
  • nat of slap is geworden.

Contact opnemen met uw huisarts 

Heeft u last van onderstaande klachten, neemt u dan zo snel mogelijk contact op met uw huisarts: 

  • kortademigheid die er ineens is
  • pijn bij hoesten en diep ademhalen of zuchten
  • bloed ophoesten

Krukken 

U kunt krukken kopen op de SEH. Wij informeren u hierover als het nodig is.

Controleafspraak 

U krijgt een controleafspraak mee voor de gipspoli. Het kan ook zijn dat de secretaresse deze op een later tijdstip toestuurt of telefonisch aan u doorgeeft.

Het verwijderen van gips 

Neem de krukken en stevige schoenen mee wanneer het onderbeengips er wordt afgehaald. De krukken heeft u in het begin vaak nog nodig omdat de beenspieren zwak zijn geworden. In de eerste periode (kan tot tien weken duren) kan er wat zwelling ontstaan, vooral ’s avonds. Leg uw been dan hoog. De zwelling is niet erg en gaat vanzelf weer over.

Vragen 

Bij vragen is de gipskamer telefonisch bereikbaar op werkdagen tussen 8.30 en 16.30 uur. Na 16.30 uur en in het weekend kunt u contact opnemen met de afdeling Spoedeisende Hulp in Rijnstate Arnhem.


Gipskamer Arnhem: 088 - 005 6679.
Gipskamer Zevenaar: 088 - 005 9674
Buiten kantoortijden: Spoedeisende Hulp, 088 - 005 6680

Sluiten

Welke informatie wilt u downloaden?

De pagina die u nu bekijkt, is automatisch aangevinkt om te downloaden. Ziet u hieronder nog meer pagina’s staan? Dan kunt u zelf aanvinken welke pagina’s u wilt toevoegen.

De huidige pagina

Lettergrootte PDF
Deel PDF via: