Zwanger
Wachtruimte met patiënten zittend en arts en verpleegkundige lopend

Draaien van een stuitligging

Een stuitligging is een kind dat tegen het einde van de zwangerschap met de billen of voeten in het bekken van de moeder ligt, in plaats van met het hoofd. Tegen het einde van de zwangerschap ligt 3 procent van alle baby’s in een stuitligging.

Lees meer in de folder Stuitligging.

Veelgestelde vragen over het draaien van een stuitligging

Ongeveer de helft van de kinderen in stuitligging kan tijdens de zwangerschap gedraaid worden naar een hoofdligging. Dat heet een uitwendige versie.

Waarom wordt de baby gedraaid?

Bij een vaginale stuitbevalling worden de billen of voeten als eerste geboren. Een kind in stuitligging kan ook met een keizersnede worden geboren. Een stuitbevalling heeft iets meer risico’s voor moeders en baby’s.

Lees meer over een stuitbevalling.

Als een kind van stuitligging naar hoofdligging kan worden gedraaid, is de kans op een vaginale bevalling groter. Een vaginale bevalling met een kind in hoofdligging is het meest veilig voor moeder en kind.

De gynaecoloog kan om medische redenen besluiten om het kind niet te draaien. Bij een tweelingzwangerschap is het bijvoorbeeld niet mogelijk de kinderen te draaien.

Wanneer wordt de baby gedraaid?

Aan het eind van de zwangerschap draaien veel kinderen uit zichzelf nog naar een hoofdligging. Een uitwendige versie plannen we daarom meestal pas rond week 36.

Hoe verloopt het draaien?

Op het versiespreekuur ziet u de verloskundige en gynaecoloog van het versieteam. Zij geven uitleg over het programma van de ochtend en u krijgt gelegenheid om vragen te stellen.

De gynaecoloog maakt eerst een echo om te kijken naar de ligging en om de groei te meten. Als er nog steeds een stuitligging is, maken we een CTG (hartfilmpje) van uw kindje. Dit kan 30 tot 45 minuten duren.

 

Demonstratie uitwendige versie op een model
Bron: versieteam van het OLGV

Voordat de versie begint, kunt u u eerst nog naar de wc. U mag voor en na het draaien gewoon eten en drinken. U ligt op een eigen kamer met een speciaal comfortabel bed. Als de conditie van de baby goed is en u heeft een goede houding gevonden, starten de gynaecoloog en verloskundige met het draaien.

Het is belangrijk dat u rustig doorademt, zodat de buikspieren niet aanspannen. Met de hand worden, net boven uw schaambeen, de billen van het kind uit het bekken opgelicht en naar de zijkant en daarna omhoog gedrukt.

Met de andere hand wordt, aan de bovenkant van uw buik, het hoofd van uw kind naar beneden geleid. Zo draaien de gynaecoloog en verloskundige het kind tot het met het hoofd beneden ligt. Tijdens het draaien houden ze de hartslag van de baby in de gaten, om te zorgen dat het voor de baby veilig blijft.

Hoe lang een uitwendige versie duurt, is afhankelijk van meerdere factoren. Na het draaien krijgt u opnieuw een hartfilmpje. Dat duurt nogmaals 30 tot 45 minuten.

Als uw bloedgroep rhesus-negatief is en uw kind heeft een rhesus-positieve bloedgroep, dan krijgt u na de uitwendige versie een injectie met Anti-D.

Video: Uitwendige versie - hoe werkt dat?

In deze video leggen we uit hoe zo'n uitwendige versie in zijn werk gaat. Ook vertelt een moeder hoe zij haar versie heeft ervaren.

Hoe vaak lukt het om een kind te draaien?

De kans dat het draaien lukt, is moeilijk te voorspellen. Bij een eerste zwangerschap zijn de baarmoeder en de buikwand nog stevig en lukt het draaien minder vaak (30 tot 40 procent) dan bij een tweede of derde zwangerschap (80 tot 90 procent). Het medicijn ritodrine verhoogt de kans dat de versie slaagt.

Het kan zijn dat het kind in stuitligging blijft liggen. Omdat het draaien niet lukte, of omdat het draaien wel lukte, maar het kind naderhand zelf weer terugdraait. De gynaecoloog en verloskundige van het versieteam kunnen dan een tweede draaipoging adviseren. Als u dat ook wil, komt u meestal een week later terug op het versiespreekuur voor een nieuwe draaipoging.

Hoe voelt het draaien van de baby?

Voor de ene vrouw is het draaien van de baby gemakkelijker dan voor de andere. Als de baby gemakkelijk meebeweegt, is er niet veel kracht nodig voor het draaien. Maar het kan zijn dat er meer druk van de handen nodig is om de baby te verplaatsen. Halverwege het draaien ligt de baby dwars in de buik. Dat is vaak een ongemakkelijk moment.

Het draaien gaat het gemakkelijkst als u rustig doorademt en zich zoveel mogelijk ontspant. Het versieteam geeft u tips en werkt met u samen. U kunt altijd aangeven of u wilt pauzeren of helemaal stoppen met het draaien, als dat voor u prettiger is.

Veiligheid

Voor de moeder is de kans op nadelige gevolgen door een uitwendige versie heel klein. Uw buik kan door het duwen tijdens de versiepoging een paar dagen gevoelig of beurs zijn. Dat is vervelend, maar kan geen kwaad.

De uitwendige versie is ook veilig voor de baby. Veel ouders vragen zich af of het draaien gevaarlijk is, omdat misschien de navelstreng om de nek van de baby kan komen te zitten of kan afknellen. Maar dit komt niet vaker voor bij een uitwendige versie.

De verloskundige en gynaecoloog houden de conditie van de baby goed in de gaten. Voor en na het draaien maken zij een hartfilmpje van de baby. En tijdens het draaien controleren de verloskundige en gynaecoloog de harttonen regelmatig.

De hartslag van de baby kan tijdens en na het draaien soms wat trager worden, maar dit herstelt bijna altijd vanzelf. Een heel enkele keer (bij 1 op de 350 baby’s) blijven de harttonen afwijkend en is een spoedkeizersnede nodig.

Het medicijn ritodrine

Bij het draaien van de baby kunt u gebruikmaken van het medicijn ritodrine. Dit middel zorgt ervoor dat uw baarmoeder ontspant en dat u geen harde buiken krijgt tijdens het draaien. Ritodrine verhoogt de kans dat de versie slaagt met ongeveer 10 tot 20 procent. Ook gaat het draaien gemakkelijker, wat minder ongemak geeft.

U krijgt ritodrine per infuus toegediend kort voor en tijdens het draaien. Het middel is veilig voor de baby. Het nadeel van dit medicijn is dat u zelf last kunt krijgen van bijwerkingen, zoals hartkloppingen, trillen of een gejaagd gevoel. De klachten verdwijnen weer zodra het infuus met ritodrine is gestopt.

Als u een hartziekte heeft, mag u geen ritodrine gebruiken.

Het draaien is gelukt: hoofdligging

Na een uitwendige versie is het belangrijk de hele dag rustig aan te doen. Zo kan de baarmoeder weer tot rust komen en er is minder kans op harde buiken of weeën. Heeft u na de versie last van toenemende buikpijn, of verliest u vruchtwater of bloed? Breken uw vliezen of voelt u uw kind minder bewegen? Neem dan meteen contact op met uw zorgverlener.

Als de versie is gelukt, houd dan de rest van de dag blaas zo leeg mogelijk. Ga ongeveer om het uur naar de wc om te plassen. Regelmatig in kleermakerszit of wijdbeens zitten maakt het bekken ruimer. Zo kan de baby gemakkelijker indalen.

Als de uitwendige versie is gelukt, gaat u voor verdere zorg terug naar uw eigen verloskundige of gynaecoloog.

Het draaien is niet gelukt: stuitligging

Lukt het niet om het kind naar hoofdligging te draaien? Dan vertelt de gynaecoloog u hoe de zorg in de zwangerschap er verder uitziet. Ook als het draaien niet is gelukt, krijgt u het advies om de rest van de dag rustig aan te doen. Daarmee voorkomt u buikpijn of weeën.

U krijgt van de gynaecoloog uitleg over de mogelijkheden voor de bevalling bij een stuitligging. U kunt vragen stellen en krijgt de tijd om met uw partner een keuze te maken.

Omdat u vanwege de stuitligging een medische indicatie heeft, blijft u voor verdere zwangerschapszorg onder controle in het ziekenhuis. Als u voor de bevalling een ander ziekenhuis dan Rijnstate kiest, regelt uw verloskundige de vervolgafspraken voor u.

Versiespreekuur

Rijnstate heeft een speciaal spreekuur voor de uitwendige versie. Zwangere vrouwen met een kind in stuitligging kunnen daar hun baby laten draaien tot hoofdligging door een verloskundige en gynaecoloog van het versieteam.

Het versiespreekuur in Rijnstate is op dinsdagochtend en vrijdagochtend (behalve op feestdagen) in het Observatorium (Poli Gynaecologie).

Veelgestelde vragen over het draaien van een stuitligging

Sluiten

Welke informatie wilt u downloaden?

De pagina die u nu bekijkt, is automatisch aangevinkt om te downloaden. Ziet u hieronder nog meer pagina’s staan? Dan kunt u zelf aanvinken welke pagina’s u wilt toevoegen.

De huidige pagina

Lettergrootte PDF
Deel PDF via: