1. Multiple sclerose
Aandoening en behandeling
Specialist in spreekkamer geeft patiënte een hand

Multiple sclerose

Wat is multiple sclerose?

Multiple sclerose (MS) is een chronische hersenziekte. Bij MS ontstaan er ontstekingen in de hersenen en het ruggenmerg, het centraal zenuwstelsel. De ontstekingen komen en gaan over een verloop van tijd. MS is een auto-immuunziekte. Dat betekent dat uw eigen afweersysteem de zenuwcellen in uw lichaam aanvalt.

Wat zijn de symptomen van multiple sclerose?

De symptomen van multiple sclerose zijn heel verschillend. Dat komt omdat het centraal zenuwstelsel veel processen aanstuurt in het lichaam. Denk daarbij bijvoorbeeld aan bewegen, gevoelens ervaren, zien en denken. Vaak hebben patiënten last van krachtsverlies, problemen met zien, voelen, lopen en plassen.

Wat zijn de oorzaken van multiple sclerose?

We weten niet waardoor MS ontstaat. Waarschijnlijk hebben sommige mensen aanleg voor de ziekte. Heeft iemand aanleg voor MS, dan kan een virusinfectie in de jeugd ervoor zorgen dat het lichaam de eigen zenuwcellen gaat aanvallen. Het is bekend dat een tekort aan vitamine D de kans op MS vergroot. In landen rondom de evenaar komt multiple sclerose weinig voor. Hoe verder landen van de evenaar af liggen, hoe vaker MS voorkomt.

Is MS te voorkomen?

MS is niet te voorkomen en niet te genezen. Wel is een goede leefstijl belangrijk als u de ziekte heeft. Er zijn aanwijzingen dat roken een negatieve invloed op MS heeft, dus stoppen met roken is zeker aan te raden.

Hoe verloopt de ziekte?

Multiple sclerose begint vaak bij mensen tussen de 20 en 40 jaar. De ziekte komt vaker voor bij vrouwen dan bij mannen. MS verloopt bij iedereen anders. De meeste mensen beginnen met de relapsing remitting vorm. Dat houdt in dat mensen tijdelijk een terugslag krijgen door ontstekingen, maar er daarna vaak goed van herstellen. Na verloop van tijd gaat deze vorm vaak over in de secundair progressieve vorm. Hierbij gaan mensen langzaam slechter functioneren. Een klein deel van de MS-patiënten heeft de primair progressieve vorm. Zij gaan vanaf het begin geleidelijk aan achteruit.

Hoe wordt de diagnose gesteld?

Multiple sclerose betekent letterlijk ‘meerdere verhardingen.’ De ontstekingen ontstaan op verschillende momenten op verschillende plekken in de hersenen en het ruggenmerg. Elke ontsteking zorgt voor littekens in het centrale zenuwstelsel, verhardingen. Om de diagnose MS te kunnen stellen moet dus duidelijk zijn dat u op verschillende plekken in uw centraal zenuwstelsel verhardingen heeft, die op verschillende momenten zijn ontstaan. Om dit te kunnen zien, zijn een aantal MRI-scans in het ziekenhuis nodig.

Bij mensen met MS zitten vaak bepaalde eiwitten in het hersenvocht. Soms is een ruggenprik nodig om wat hersenvocht te kunnen onderzoeken. Bloedonderzoek kan helpen om andere oorzaken van uw symptomen uit te sluiten.

Hoe verloopt de behandeling van MS?

Er zijn verschillende medicijnen die multiple sclerose remmen en ervoor zorgen dat er minder ontstekingen ontstaan. Als u een actieve ontsteking heeft, kan methylprednisolon ervoor zorgen dat de ontsteking sneller overgaat. Ook tegen zenuwpijn zijn er medicijnen.

Er zijn ook andere behandelingsmogelijkheden, zoals fysiotherapie, ergotherapie, logopedie, maatschappelijk werk en begeleiding door een psycholoog. Voor al deze behandeling kunt u bij Rijnstate terecht.

Wat kan Rijnstate voor u betekenen?

In het ziekenhuis kunnen we de diagnose multiple sclerose stellen. Is duidelijk dat u MS heeft, dan kunt u bij ons terecht voor de behandeling en begeleiding bij de ziekte. Er zijn ongeveer 500 MS-patiënten bij ons onder behandeling.

We hebben twee neurologen en drie verpleegkundigen die gespecialiseerd zijn in MS. Tijdens het verpleegkundig spreekuur krijgt u meer informatie van de MS-verpleegkundige. Ook met vragen kunt u bij de verpleegkundige terecht. Daarnaast hebben we een multiple sclerose-team, dat elke twee maanden overleg heeft. Hierin zitten een revalidatie-arts, uroloog, MDL-arts, fysiotherapeut, ergotherapeut, logopedist, medisch maatschappelijk werker, bekkenbodemtherapeut, seksuoloog en psycholoog. De revalidatiearts van revalidatiecentrum Klimmendaal en MS-verpleegkundige van Siza sluiten hierbij aan. Al deze zorgverleners stemmen in het overleg uw behandeling op elkaar af.

Rijnstate doet mee aan wetenschappelijke onderzoeken naar multiple sclerose en is aangesloten bij MS-zorg Nederland.

Met welke zorginstellingen werkt Rijnstate samen?

In de regio is MS-Centrum Gelderland opgericht. Dit is een samenwerkingsverband van Rijnstate met het Slingeland Ziekenhuis in Doetinchem, Ziekenhuis Gelderse Vallei in Ede, het Canisius Wilhelmina Ziekenhuis (CWZ) in Nijmegen, Streekziekenhuis Koningin Beatrix in Winterswijk en Ziekenhuis Rivierenland in Tiel. De opzet van de behandeling is in al deze ziekenhuizen hetzelfde. Elke maand worden de patiënten besproken in een teleconferentie. Neurologen van het VUmc uit Amsterdam nemen hier aan deel om ons van advies te voorzien.

Verder werken we intensief samen met revalidatiecentrum Klimmendaal. Er is maandelijks een spreekuur in Klimmendaal met een neuroloog uit Rijnstate en een revalidatiearts en MS-verpleegkundige van Klimmendaal. We hebben om de maand overleg met zorginstelling Siza om te overleggen over de MS-patiënten die bij Siza wonen.

Onze specialismen

voor deze aandoening